In de Achterhoek slaan Fijnder, het Werkgeversservicepunt Achterhoek, COA en werkgevers de handen ineen. Met de pilot Snelle Start ontdekken ze hoe asielzoekers met talent in de techniek en zorg kunnen bijdragen aan het oplossen van personeelstekorten. Zo ontstaan nieuwe kansen voor werkgevers én voor mensen.

Het tekort aan personeel is groot op de arbeidsmarkt. Vooral sectoren als de techniek en zorg hebben te maken met vergrijzing en staan te springen om extra handen. Tegelijkertijd zijn er mensen die het werk kunnen en wíllen doen, maar nu nog niet altijd die kans krijgen. Bijvoorbeeld asielzoekers. Met de pilot Snelle Start onderzoekt een samenwerkingsverband in de Achterhoek hoe asielzoekers kunnen bijdragen aan het oplossen van deze tekorten.

Begin dit jaar startte de pilot in opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. “Omdat onze arbeidsmarktregio met name een tekort heeft in de techniek en zorg, was het idee landelijk te kijken of asielzoekers met een technische of zorgachtergrond op deze arbeidsplaatsen in de Achterhoek konden worden ingezet”, vertelt Nicole Hofland, accountmanager bij Fijnder en het Werkgeversservicepunt in de Achterhoek. “Dat betekent dat een engineer uit Den Helder bijvoorbeeld kon worden overgeplaatst naar het azc in Winterswijk om hier te gaan werken.”

Eerst dichtbij kijken

In de praktijk bleek dit op korte termijn nog een stap te ver. En dus wordt de oplossing eerst dichterbij gezocht. “We hebben gezegd: laten we kijken welke mensen bij het azc in Winterswijk beschikbaar zijn, die we bij een technisch bedrijf in de Achterhoek kunnen plaatsen. We gaan in eerste instantie met vijf mensen uit het AZC Winterswijk aan de slag. Zo krijgen we zicht op wat er nodig is om tot succesvolle plaatsingen te komen”, vertelt Nicole.

“Daarna breiden we de aanpak verder uit. We streven naar begeleiding van circa 30 personen gedurende de looptijd van de pilot. Hierbij nemen we ook het oorspronkelijke idee mee, om ook asielzoekers van buiten de regio naar een baan in de Achterhoek te begeleiden.”

Samen werken aan kansen

Daarvoor werkt Fijnder samen met verschillende partijen. In de projectgroep werken Fijnder, het COA, intermediairs, het Werkgeversservicepunt Achterhoek en VNO-NCW samen. Het COA brengt kandidaten in beeld, werkgeversservicepunt en intermediairs zoeken bedrijven, en Fijnder begeleidt de kandidaten op weg naar werk. “We kijken samen of iemand werkfit is, welke vaardigheden nog nodig zijn en bij welk bedrijf iemand kan groeien”, vertelt Nicole.

Daarvoor zijn ook gesprekkken met het COA. Samen bepalen ze wat de voorwaarden zijn om aan het werk te kunnen. “Beheersen ze bijvoorbeeld de Nederlandse taal? En wat voor basisvaardigheden moeten mensen hebben? Daar zijn een aantal kandidaten uit voortgekomen waar ik dan weer mee in gesprek ben gegaan,” vertelt Nicole.

Maatwerk

Werken met asielzoekers vraagt om maatwerk. Ze vallen buiten de Participatiewet en kunnen niet eerst een stage lopen. Toch vinden steeds meer werkgevers manieren om ruimte te maken. “We voeren gesprekken met kandidaten en werkgevers om te ontdekken wat wél kan,” zegt Nicole. “Vaak helpt een kennismaking op de werkvloer om vertrouwen te bouwen.”

De eerste stappen gezet

Wat dat tot nu toe heeft opgeleverd? Op de ochtend van het interview met Cedris zijn de eerste twee mensen vanuit de pilot op gesprek bij een werkgever. Vanaf maart hebben zij gesprekken gevoerd met Fijnder en zijn ze bij verschillende bedrijven gaan kijken. “Nu heeft het eerste bedrijf gezegd: wij willen wel met deze kandidaten in gesprek,” vertelt Nicole. “Stel dat ze daar mogen beginnen, dan kunnen we een tewerkstellingsvergunning aanvragen.”

Een aanvraagproces dat snel weer twee weken in beslag neemt. “Daarin kijken we wel hoe we kunnen zorgen dat dat versneld wordt, zodat asielzoekers zo snel mogelijk aan de slag kunnen en een snelle start kunnen maken.”

De staatssecretaris op bezoek bij Fijnder. Foto: Fijnder.

Werken als onderdeel van meedoen

En als die mensen eenmaal aan het werk zijn én een status krijgen in Nederland? Dan begint een hele nieuwe fase: het inburgeringsproces. Voor die inburgering moet je weer drieënhalve dag naar school. Het gevolg: die fulltime-baan die je had kan hiervoor moeten wijken. “Laatst was de staatssecretaris hier op bezoek. Toen heb ik gezegd: hoe mooi zou het zijn als werken meetelt voor je inburgering? Werken is namelijk óók meedoen, Wie werkt, leert de taal sneller, bouwt een netwerk op en doet mee aan de samenleving.”

Hoewel er nog genoeg winst te behalen valt is Nicole trots op het resultaat van Snelle Start tot nu toe. “Er zijn twee werkgevers die hun deuren openzetten om mensen werk te bieden en genoeg mensen die willen werken. Dat vind ik wel een hele mooie uitkomst.”

Blik op de toekomst

Snelle Start loopt nog door tot juli 2026. “Als het goed is heeft het dan zoveel inzichten in knelpunten en verbeteringen opgeleverd dat er ook wezenlijk dingen kunnen veranderen. Waardoor het straks voor werkgevers makkelijker wordt om mensen aan te nemen en asielzoekers makkelijker en sneller in Nederland aan het werk kunnen.”