Organisatie

Amfors Groep

Amersfoort

Medewerkers zo lang, zo gelukkig en zo gezond mogelijk aan het werk hebben en houden. Met dat doel voor ogen startte het Amersfoortse werkbedrijf Amfors een aantal jaar geleden een traject voor meer vitaliteit op de werkvloer. Er is sindsdien meer aandacht voor zaken als beweging, gezondere voeding en een prettige werksfeer. En de medewerkers zelf leveren een belangrijke bijdrage aan het creëren en ontwikkelen van die plannen.

Participerende aanpak

“Je kunt van alles gaan bedenken, maar wij geloven erin dat het vanuit hen zelf moet komen. Als je de medewerker centraal zet, betaalt dat zich terug.” Dat vertelt Annemijn Woesthuis, managementtrainee Vitaliteit. Zij voert zogeheten actieonderzoeken uit op de werkvloer, waarmee ze in kaart brengt waar de behoeften van de medewerkers liggen. “Vervolgens koppel ik terug aan medewerkers wat ik heb gezien en vraag ik hen: wat zou je hier dan mee willen doen? Dat is het participerende gedeelte: we houden hen aangehaakt bij onze plannen.”

Die aanpak werpt z’n vruchten af. “Ik kan wel zeggen ‘we gaan een cursus doen’, maar als er geen draagvlak is heeft dat geen zin”, aldus Annemijn. “Doordat medewerkers bij deze aanpak meer betrokken zijn, voelen ze zich serieus genomen en komt er minder weerstand op veranderingen. En ik merk dat ze het waarderen in de gesprekken die ik voer. Een medewerker zei laatst: ‘Ik ga toch vaak mee met de wandelmomenten, want dan zakt mijn frustratie en heb ik minder stress’. Dat is het effect dat je wil bereiken!”

‘Zuinig zijn op de medewerkers’

Gezonde werknemers zijn van essentieel belang voor ieder bedrijf, maar voor Amfors des te meer. De organisatie heeft voornamelijk Wsw’ers in dienst. De instroom vanuit de Participatiewet is vooralsnog beperkt, waardoor de organisatie langzaam krimpt. “We moeten zuinig zijn op onze medewerkers, want zij zijn ons kapitaal”, zo vertelt P&O-manager Harry Koldenhoven. “Het is belangrijk dat zij het prettig vinden om hier te werken, en zolang mogelijk in dienst kunnen blijven. Vitaliteit is daarom in de laatste jaren echt een speerpunt geworden.”

Vitaal Vakmanschap

Dat traject begon een aantal jaar geleden met het programma Vitaal Vakmanschap.

Daarbinnen werkte Amfors nauw samen met onderzoekers van de Universiteit Maastricht. Zij deden, samen met SBCM en ZonMW, op dat moment een grootschalig onderzoek. Daarin ontwikkelden zij de participerende onderzoeksmethode verder (‘Gezondheid met de werkvloer’). “Op basis van hun resultaten zijn we daar zelf ook mee verdergegaan”, aldus Annemijn. “We zagen namelijk dat het succesvol was.”

YouTube

Deze inhoud is geblokkeerd omdat YouTube cookies niet zijn geaccepteerd.

Accepteer cookies

Amfors startte in 2020 eerst binnen twee bedrijfsonderdelen:  het Productiebedrijf en Cleanfors. Uit de actieonderzoeken kwam naar voren dat medewerkers een stukje beweging misten en het pand niet gezellig vonden ogen. “Daarop hebben we één hal opgefleurd, met veel groen aan de muur. Ook kijken we naar hoe we de rest van de productiehal, zoals de gang en de andere hallen, kunnen opfleuren. En we zijn gestart met wandelmomenten”, somt Annemijn op.  “Dat klinkt simpel, maar het werkt heel goed. Het is laagdrempelig én leuk om er samen op uit te gaan. En we hebben ‘bewegen op de werkvloer’ ingevoerd. Dan zetten de praktijkbegeleiders een muziekje op en doen ze samen een korte workout of wordt er even gedanst. Soms ongemakkelijk, maar de meesten vinden het leuk!”

Gereedschapskist en trainingen

Ook ontwikkelden het vitaliteitsteam en de medewerkers samen ‘de gereedschapskist’. De kist is gevuld met allerlei ontwikkelingsgerichte activiteiten en spellen, die medewerkers samen op de werkvloer kunnen doen. Als de medewerkers even moeten wachten of niks te doen hebben, kunnen ze de kist erbij pakken. “Leren door te doen is een belangrijk aspect van die activiteiten”, aldus Annemijn.

Om de medewerkers nog verder mee te nemen in een gelukkig en gezond (werk)leven, biedt Amfors verschillende trainingen aan. Annemijn: “We combineren bijvoorbeeld vitaliteit met taal. Zo slaan we twee vliegen in één klap. We hebben daarnaast een training Werk je Fit, waarin medewerkers leren over gezonde voeding, beweging en een goede balans tussen werk en privé. En een training over ‘fluitend naar je werk’.” Volgens Harry melden de medewerkers zich daar volop voor aan. “En je merkt dat ze het steeds leuker vinden”, vertelt hij. “Ze komen echt vrolijk en trots terug.”

Groenvoorziening

Nu het Productiebedrijf en Cleanfors zijn afgerond, is bedrijfsonderdeel Eemfors aan de beurt:  de groenvoorziening. En ook daarna blijft Amfors zich volop inzetten voor vitale en gelukkige medewerkers. “Als mensen vrolijk op hun werk verschijnen, heeft iedereen daar profijt van!”

Als mensen vrolijk op hun werk verschijnen, heeft iedereen daar profijt van!

Aanpak

Amfors werkt op het gebied van vitaliteit met een etnografische en participerende methode. Dat betekent dat de medewerkers zelf nauw betrokken worden bij het maken en uitvoeren van ideeën. Annemijn legt uit hoe dat in z’n werk gaat.

Actieonderzoek

“Vitaliteit aanpakken start in ons geval met een actieonderzoek. Dat houdt in dat ik zelf aan het werk ga met de medewerkers, zoals recentelijk gebeurde bij de groenvoorziening. Ik heb acht weken lang een paar uur per dag meegewerkt bij drie verschillende ploegen. Zo kon ik zo kon ik hen beter leren kennen en met hen praten over vitaliteit. Na elke dienst  schreef ik een verslag over die dag. Zo zorg je ervoor dat de informatie niet in de vergetelheid raakt.”

Zo’n actieonderzoek wordt goed voorbereid, aldus Annemijn. “Samen met de unitmanager en de P&O-manager kiezen we allereerst een team. Vervolgens ga ik in gesprek gegaan met de praktijkbegeleiders. Met hen bespreek ik de eventuele reacties van de medewerkers op mijn aanwezigheid. En voordat ik daadwerkelijk mee ga werken, bereid ik dat goed voor. Wat wil ik vragen en weten van de medewerkers?

Participatie Amfors-medewerkers

Het actieonderzoek is het etnografische gedeelte. De opgehaalde informatie wordt geanalyseerd en gepresenteerd aan het management, de praktijkbegeleiders en de voorlieden. Daarna is het tijd voor het participerende gedeelte. “Ik koppel terug aan de medewerkers wat ik heb gezien. Ik ga met ze in gesprek over wat ze daar mee zouden willen doen. Daar rollen dan allerlei ideeën uit.”

Die ideeën worden wederom voorgelegd aan een aantal medewerkers, om te kijken hoe ze erop reageren. Als de (meeste) neuzen dezelfde kant op staan, is het tijd om de veranderingen en activiteiten daadwerkelijk te gaan implementeren op de werkvloer. Om iedereen bij de les te houden, zoekt Annemijn vervolgens een ambassadeur. “Iemand die het binnen het team of de ploeg onder de aandacht brengt, enthousiast is en het goede voorbeeld neemt. Dat kunnen bijvoorbeeld heel goed voorlieden zijn; daar kijkt de ploeg toch naar.”

En als de aandacht toch wegsijpelt? “Dan kom ik weer om de hoek kijken”, aldus Annemijn. “Ik ga ‘vitaliteit’ dan weer wat meer stimuleren, of doe bijvoorbeeld zelf één van de activiteiten met de medewerkers.”

Ontwikkelgesprek

Ook bij het jaarlijkse Ontwikkelgesprek ligt de focus op vitaliteit, zo legt Harry uit. “De eerste vraag is altijd: hoe gaat het met je? We hopen dan dat de medewerker wat over zichzelf vertelt. Daarmee zetten we vitaliteit bovenaan en houden we het onder de aandacht.” In die Ontwikkelgesprekken komt ook goed naar boven wat er speelt. “Zo signaleren we wat er bij onze medewerkers gaande is en waar we bijvoorbeeld nog extra op moeten inzetten. Op die manier proberen we vitaliteit zoveel mogelijk in te bedden.”

En dat alles met de medewerkers zelf als belangrijkste leidraad. “Dat is onze kracht”, aldus Harry. “Natuurlijk werken we soms ook achter onze bureaus, denken we na, zetten we dingen op papier. Maar dat is bijzaak. In gesprek blijven met de medewerkers is het allerbelangrijkste.”

Aandachtspunten

Aandacht voor vitaliteit is voor elk bedrijf en voor elke organisatie belangrijk, zo stellen Annemijn en Harry. Om dat zo goed mogelijk te doen, delen ze de volgende aandachtspunten:

• Zorg dat je iemand in dienst hebt die ‘vitaliteit’ in zijn of haar functie heeft. Als iemand het naast andere werkzaamheden gaat doen, sneeuwt de waan van de dag het onder. Je kan er prima 36 uur aan kwijt zijn!
• Zoek de samenwerking op met andere collega’s, zoals P&O-adviseurs of medewerkers van Opleiding en Ontwikkeling. Zij zien vanuit hun positie weer andere dingen.
• Neem uitgebreid de tijd om mee te kijken bij een team. Naarmate je er langer bent, worden mensen meer open.
• Blijf onder de mensen, ook als de onderzoeken zijn afgerond. Ga minstens een uur per week op de werkvloer kijken.
• Zorg ervoor dat je aandacht niet verslapt. Het is makkelijk om in ander werk te vervallen, maar probeer dat te voorkomen.
• Heb geduld. Mensen moeten eraan wennen als ze mee mogen denken over bepaalde thema’s. Dat kost tijd.